Vai trò của hệ vi sinh vật đường ruột và sức khỏe con người

Vi khuẩn thường được xem là có tác động xấu đến con người. Tuy nhiên, các vi khuẩn có lợi thuộc hệ vi sinh vật đường ruột lại thực sự rất quan trọng đối với hệ miễn dịch, tim mạch và nhiều khía cạnh sức khỏe khác.

Cơ thể con người chứa hàng nghìn tỷ vi khuẩn, kết hợp với virus và nấm tạo ra hệ vi sinh vật (microbiota). Sự kết hợp này là duy nhất ở từng cá thể, được xác định bởi hệ vi sinh vật ban đầu khi sinh ra và đa dạng hóa theo chế độ ăn uống cũng như lối sống của mỗi người.  

Hệ vi sinh vật đường ruột là gì?

hệ vi sinh vật đường ruột

Có hàng nghìn tỷ vi khuẩn tồn tại chủ yếu trong ruột và trên da. Trong đó, hệ vi sinh vật đường ruột có từ 300-500 loại vi khuẩn khác nhau chứa gần 2 triệu gen, đa số cư trú trong ruột và đại tràng. 

Hệ vi sinh đường ruột giúp cơ thể xử lý thức ăn và có nhiều ảnh hưởng đến con người từ quá trình trao đổi chất, hệ miễn dịch cho đến tâm trạng. Vì vậy, khi hệ vi sinh này không khỏe mạnh, bạn có thể có nguy cơ mắc bệnh tiểu đường, béo phì, trầm cảm và thậm chí là ung thư đại tràng.

Vai trò của hệ vi sinh vật đường ruột đối với sức khỏe con người

Nghiên cứu cho thấy lợi khuẩn đường ruột của người khỏe mạnh sẽ khác với người mắc một số bệnh nhất định. Những người bệnh có số lượng một loại vi khuẩn quá ít hoặc quá nhiều, thậm chí thiếu nhiều loại vi khuẩn. Một số loại lợi khuẩn có khả năng giúp bảo vệ chống lại bệnh tật, trong khi loại khác sẽ làm tăng nguy cơ mắc bệnh.

Khi phát triển, hệ vi sinh đường ruột có thể tác động đến cơ thể bằng nhiều cách:

  • Giúp tiêu hoá sữa mẹ. Một số loại lợi khuẩn đường ruột ở trẻ sơ sinh có tên là Bifidobacteria, giúp tiêu hóa các loại đường lành mạnh trong sữa mẹ, rất quan trọng cho sự phát triển của trẻ.
  • Giúp tiêu hoá chất xơ. Một số vi khuẩn giúp phân giải chất xơ, tạo ra các axit béo chuỗi ngắn. Chất xơ có thể hỗ trợ ngăn ngừa tăng cân, tiểu đường, bệnh tim mạch và nguy cơ mắc ung thư.
  • Giúp kiểm soát hệ miễn dịch. Hệ vi sinh đường ruột cũng có ảnh hưởng đến quá trình hoạt động của hệ miễn dịch chẳng hạn như tăng cường sức đề kháng, phản ứng khi cơ thể có dấu hiệu nhiễm trùng.
  • Giúp duy trì chức năng não bộ. Các nghiên cứu cho thấy lợi khuẩn đường ruột cũng có thể ảnh hưởng đến hệ thần kinh trung ương. Bên cạnh đó, các lợi khuẩn probiotics trong hệ vi sinh vật đường ruột cũng có mối liên hệ mật thiết đến việc kiểm soát các rối loạn về tinh thần như lo lắng, trầm cảm và tự kỷ.

Cách duy trì sự cân bằng của hệ vi sinh vật đường ruột 

Ăn uống đủ chất 

ăn uống đủ chất

 

“Bạn là những gì bạn ăn” (You are what you eat), vì vậy hãy bắt đầu thực hiện ngay một chế độ ăn đầy đủ dưỡng chất với các thực phẩm giàu chất xơ như rau củ quả và ngũ cốc. Cơ thể có thể không tiêu hóa được một số loại chất xơ hay carbohydrate phức hợp, tuy nhiên đây lại là nguồn thực phẩm (prebiotic) cho một số vi khuẩn có lợi trong đường ruột, kích thích sự phát triển của chúng.

Những bữa ăn đa dạng cũng sẽ giúp xây dựng một hệ vi sinh vật đa dạng. Bạn có thể ăn thêm các thực phẩm lên men như sữa chua, kim chi, kefir, kombucha… để củng cố chức năng và thành phần của hệ vi sinh vật đường ruột. 

Ngoài ra, hãy hạn chế ăn nhiều đường hoặc chất ngọt nhân tạo. Thói quen này có thể gây rối loạn chức năng đường ruột, làm mất cân bằng lợi khuẩn đường ruột.

Sinh hoạt đúng giờ  

Thiếu ngủ hoặc chất lượng giấc ngủ không tốt có thể ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe đường ruột, dẫn đến nhiều vấn đề hơn về giấc ngủ. Bên cạnh đó, thói quen ngủ không đều và giấc ngủ thường xuyên bị xáo trộn có thể ảnh hưởng tiêu cực lên hệ vi sinh vật đường ruột, dễ tăng nguy cơ mắc các tình trạng viêm. Vì vậy, bạn cần cố gắng ngủ ít nhất 7-8 giờ trong đêm và không bị gián đoạn.

Bổ sung nấm men vi sinh

bổ sung nâm men vi sinh

Lợi khuẩn probiotics là các vi sinh vật sống nếu nạp vào cơ thể với số lượng đủ và đúng cách sẽ rất có lợi cho sức khỏe, trong đó phải kể đến nấm men Saccharomyces boulardii. 

Chế phẩm sinh học bổ sung nấm men vi sinh có thể cải thiện hệ vi sinh vật đường ruột, đặc biệt hiệu quả trong việc khôi phục tỷ lệ lợi khuẩn về trạng thái khỏe mạnh sau khi khỏi một số bệnh gây rối loạn hệ tiêu hóa như tiêu chảy hoặc dùng thuốc kháng sinh. 

Men vi sinh dạng nấm có nhiều ưu điểm hơn men vi sinh dạng vi khuẩn (Lactobacillus, Bifidobacterium…) ở:

  • Diện tích bề mặt nấm men lớn gấp 10 lần vi khuẩn nên khả năng bảo vệ thành ruột tốt hơn, các vi khuẩn có hại hay tác nhân gây bệnh bám vào bề mặt nấm men và được thải loại qua phân nhiều hơn. 
  • Khả năng sống của nấm men cao hơn trong hệ tiêu hóa nên đảm bảo được số lượng cần bổ sung.
  • Có thể sử dụng nấm men vi sinh đồng thời với thuốc kháng sinh mà không gây ra tình trạng kháng kháng sinh hoặc bị làm mất tác dụng bởi kháng sinh. 

Duy trì hệ vi sinh vật đường ruột khỏe mạnh góp phần cải thiện sức khỏe con người. Bằng cách thực hiện thay đổi lối sống và áp dụng chế độ ăn phù hợp, uống bổ sung nấm men vi sinh, bạn có thể dễ dàng “khỏe hơn từ bên trong” và giảm thiểu rủi ro mắc các bệnh lý nguy hiểm.


Nguồn tham khảo:

10 Ways to Improve Your Gut Bacteria, Based on Science – https://www.healthline.com/nutrition/improve-gut-bacteria#section10

What’s an Unhealthy Gut? How Gut Health Affects You – https://www.healthline.com/health/gut-health#treatment

Why the Gut Microbiome Is Crucial for Your Health – https://www.healthline.com/nutrition/gut-microbiome-and-health#section2

What Your Gut Bacteria Say About You – https://www.webmd.com/digestive-disorders/what-your-gut-bacteria-say-your-health#1

có thể bạn quan tâm

Bạn có biết vị trí đau bụng sẽ biểu hiện các loại bệnh khác nhau?

Vị trí đau bụng và các đặc điểm của cơn đau bạn gặp phải có thể là “manh mối” quan

Đau bụng tiêu chảy: biết rõ nguyên nhân để phòng ngừa tốt nhất

Hiểu rõ nguyên nhân gây đau bụng tiêu chảy không những giúp bạn có cách điều trị hiệu quả mà

Đau bụng có những kiểu nào? Nguyên nhân, triệu chứng và cách điều trị

Đau bụng là một vấn đề thường gặp phải và có thể do rất nhiều nguyên nhân gây ra. Hiểu

5 tiêu chí lựa chọn thuốc tiêu chảy cho bé giúp mẹ yên tâm

Do hệ tiêu hóa còn non yếu nên trẻ rất dễ mắc phải tình trạng tiêu chảy. Để giúp trẻ

5 bí quyết ngăn ngừa đau bụng tiêu chảy cho ai đam mê du lịch

Du lịch khám phá những địa điểm mới đang trở thành sở thích của nhiều người. Tuy nhiên, tình trạng

Bà bầu bị tiêu chảy có sao không? Nguyên nhân và cách khắc phục

Trong quá trình mang thai, các chị em phụ nữ đặc biệt nhạy cảm và cực kỳ chú ý đến

Sau khi bị ngộ độc thực phẩm nên ăn gì và kiêng gì?

Ngộ độc thực phẩm xảy ra khi bạn ăn trúng những thực phẩm bị ô nhiễm hoặc nhiễm vi trùng

Mất nước do tiêu chảy – tình trạng bạn không thể ngó lơ

Tiêu chảy là một căn bệnh phổ biến ở mọi độ tuổi, do nhiều nguyên nhân gây ra như nhiễm

Mách mẹ dấu hiệu trẻ bị mất nước do tiêu chảy và cách điều trị

Khi trẻ bị tiêu chảy, cơ thể trẻ có thể bị mất một lượng lớn muối và nước, gây ra

Microbiome là gì? Tại sao lại quan trọng đối với hệ tiêu hóa

Tìm hiểu microbiome là gì cũng như vai trò của chúng sẽ giúp bạn nâng cao được sức khỏe hệ

(028) 38 123 166
Loading...